Phân kỳ là một tín hiệu được nhiều nhà giao dịch ưa chuộng. Nó xuất hiện không thường xuyên nhưng cho phép người tham gia thị trường xác định điểm vào và điểm thoát, biết khi nào hướng giá sẽ thay đổi. Phân kỳ là một tín hiệu mang tính phổ quát và được xác định bởi nhiều loại chỉ báo kỹ thuật khác nhau. Nhờ đó, để giao dịch phân kỳ dương hoặc phân kỳ âm, bạn không cần phải thay đổi hoàn toàn chiến lược giao dịch của mình.
Bài viết thảo luận chi tiết về phân kỳ và các loại của nó. Bạn cũng sẽ học được các cách nhận diện phân kỳ trên biểu đồ giá bằng cách sử dụng các chỉ báo kỹ thuật như MACD, Stochastic và RSI.
Bài viết bao hàm các chủ đề sau:
Phân kỳ là gì?
Phân kỳ là một sự khác biệt kinh điển giữa các mức đỉnh và mức đáy của xu hướng trên biểu đồ giá và các chỉ báo kỹ thuật. Phân kỳ, theo quy tắc, cho thấy một sự đảo chiều xu hướng sắp xảy ra.
Nó có thể được sử dụng trong phân tích kết hợp với bất kỳ phương pháp nghiên cứu thị trường nào, ví dụ như Hành động giá và phân tích chỉ báo. Tùy thuộc vào hướng di chuyển của đường xu hướng, phân kỳ được chia thành phân kỳ dương và phân kỳ âm.
Trên thị trường cũng có hội tụ, vốn là điều ngược lại với phân kỳ. Khi thực hiện phân tích kỹ thuật, nhiều người thường nhầm lẫn hai khái niệm này. Để tránh nhầm lẫn, trong bài viết, tất cả hội tụ và phân kỳ của hướng giá và chỉ báo kỹ thuật đều được gọi chung là phân kỳ.
Bài viết “Phân kỳ Forex: Giao dịch phân kỳ là gì và nó hoạt động như thế nào” thảo luận các ví dụ về phân kỳ và hội tụ dựa trên mô hình Double Top và các mô hình phân tích kỹ thuật khác.
Phân kỳ dương là gì?
Một phân kỳ dương kinh điển được hình thành trước khi xu hướng hiện tại đảo chiều đi lên. Nó xảy ra khi biểu đồ giá tạo một mức đáy mới trong khi một chỉ báo kỹ thuật (ví dụ như chỉ số sức mạnh tương đối RSI) lại có xu hướng đi lên. Trong trường hợp phân kỳ dương, các đường được vẽ qua các mức tối thiểu của chỉ báo và biểu đồ giá tạo thành sự hội tụ. Để hiểu rõ hơn, chúng ta hãy xem xét mô hình phân kỳ dương như một ví dụ.
Biểu đồ BTCUSD minh họa cho thấy một xu hướng giảm và sự tăng của đường chỉ báo kỹ thuật. Các đường màu xanh dương được vẽ dọc theo các mức tối thiểu của chỉ báo và biểu đồ giá khác nhau về hướng, nghĩa là đây là dấu hiệu của phân kỳ. Tín hiệu mạnh này sau đó dẫn đến sự thay đổi tâm lý thị trường sang xu hướng tăng.
Ngoài ra còn có phân kỳ dương ẩn. Tín hiệu và ý nghĩa của nó trái ngược với phân kỳ kinh điển. Với phân kỳ ẩn, các đường được vẽ từ các mức đáy bị tách ra. Trong một thời gian sau khi tín hiệu được hình thành, xu hướng tăng tiếp tục.
Ví dụ phía trên minh họa một phân kỳ dương ẩn. Lưu ý rằng biểu đồ giá cho thấy các mức đáy cao dần, trong khi ở chỉ báo, mức đáy trước cao hơn mức đáy sau. Vì vậy, các đường tín hiệu cho thấy sự phân kỳ.
Phân kỳ dương ẩn báo hiệu sự tiếp diễn xu hướng. Sau khi tín hiệu hình thành, thị trường không thay đổi hướng mà tiếp tục duy trì xu hướng tăng mạnh.
Phân kỳ âm là gì?
Phân kỳ âm cho thấy xu hướng đang suy yếu và hướng đi lên sẽ sớm đảo chiều. Hiện tượng này xảy ra khi một mức giá cực đại trên được hình thành trên biểu đồ giá, vượt quá mức giá trước đó và một mức giá cực đại nhỏ hơn được hình thành trên chỉ báo stochastic.
Trên đây là một ví dụ về phân kỳ âm. Biểu đồ giá EURUSD cho thấy các đỉnh ngày càng cao hơn và cửa sổ chỉ báo RSI cho thấy các đỉnh ngày càng thấp hơn. Do đó, chúng ta có thể kết luận rằng có một phân kỳ âm cổ điển và sau đó là một sự đảo chiều giá đi xuống.
Phân kỳ âm ẩn xuất hiện trong xu hướng giảm khi biểu đồ giá tạo các mức đỉnh thấp hơn và chỉ báo kỹ thuật tạo các mức đỉnh cao hơn. Nghĩa là các đường được vẽ qua hai mức đỉnh cục bộ hội tụ lại. Mô hình này cho thấy tín hiệu đảo chiều xu hướng là giả và xu hướng giảm có khả năng tiếp tục.
Biểu đồ phía trên cho thấy phân kỳ âm ẩn xuất hiện như thế nào. Sau khi phân kỳ âm ẩn hình thành, động lượng giảm tiếp tục và độ dốc giảm mạnh hơn.
Cách xác định phân kỳ dương và phân kỳ âm
Để xác định một mô hình phân kỳ dương, chúng ta cần có một xu hướng kéo dài và sự hình thành mô hình hai đáy. Chúng ta hãy tìm kiếm sự phân kỳ bằng cách sử dụng cặp tiền tệ EURJPY làm ví dụ.
Biểu đồ tuần minh họa cho thấy một xu hướng giảm dài hạn với mô hình hai đáy đang hình thành (được đánh dấu màu xanh dương). Đây là vị trí phù hợp nhất để xuất hiện phân kỳ dương.
Bằng cách nối các mức đáy cục bộ trong mô hình, bạn có thể thấy rằng đường tín hiệu có độ dốc đi xuống.
Hãy cùng vẽ một đường tương tự trên biểu đồ chỉ báo RSI. Chúng ta thấy các đường tín hiệu của biểu đồ giá và chỉ báo khác nhau. Mức RSI thấp nhất trong mô hình, trùng với điểm giá thấp nhất, cho thấy sự hình thành phân kỳ dương và một sự đảo chiều xu hướng sắp xảy ra.
Điểm vào thị trường xuất hiện ngay sau khi sóng đẩy giá được thể hiện. Trong trường hợp này, lệnh cắt lỗ nên được đặt dưới mức đáy giá cục bộ.
Kết quả của phân kỳ dương là sự thay đổi tâm lý thị trường và việc hình thành xu hướng tăng hiện tại.
Để tìm phân kỳ, bạn có thể sử dụng bất kỳ chỉ báo phân tích kỹ thuật nào. Ví dụ minh họa tiếp theo xác nhận phân kỳ bằng cách sử dụng chỉ báo MACD.
Trong biểu đồ GBPUSD, các vòng tròn xanh dương đánh dấu các mức đỉnh cục bộ của biểu đồ giá và chỉ báo MACD. Chúng cho thấy mức đỉnh của chỉ báo không tương ứng với mức đỉnh cao nhất của giá. Các đường tín hiệu được vẽ qua các điểm này cho thấy sự phân kỳ âm.
Khi sử dụng một chỉ báo như MACD để xác định phân kỳ, tốt hơn bạn nên sử dụng các mức đỉnh của đường trung bình động được làm mượt để tránh nhiễu ngắn hạn.
Như vậy, để xác định phân kỳ, chúng ta nên sử dụng các điểm cực trị của biểu đồ giá và các điểm cực trị của chỉ báo cùng cấp thời gian và cùng loại. Nói cách khác, mức đỉnh giá được so sánh với mức đỉnh chỉ báo và mức đáy giá được so sánh với mức đáy chỉ báo.
Chỉ báo giao dịch phân kỳ dương và phân kỳ âm
Để xác định sự phân kỳ, bạn có thể sử dụng bất kỳ chỉ báo nào thể hiện sự biến động của thị trường. Tuy nhiên, chúng ta sẽ có những vấn đề cần lưu ý.
Ví dụ, các chỉ báo có độ trễ lớn có thể đưa ra tín hiệu giả. Do đó, hầu hết các nhà giao dịch sẽ sử dụng các chỉ báo dao động phổ biến là RSI, MACD, và Stochastic Oscillator để giao dịch phân kỳ.
MACD
Chỉ báo MACD thể hiện sự hội tụ và phân kỳ của các đường trung bình động, một trong số đó rất nhanh, có chu kỳ ngắn nhất, và đường còn lại là đường tín hiệu, mượt mà và chậm hơn. Ngoài hai đường này, chỉ báo còn hiển thị một biểu đồ histogram thể hiện sự khác biệt giữa hai đường cong. Khoảng cách giữa các điểm trung bình động càng lớn, cột histogram càng dài.
Phân kỳ sử dụng chỉ báo MACD có thể được xây dựng theo hai cách:
- theo đường tín hiệu (như trong ví dụ trên);
- theo các cột histogram.
Biểu đồ trên cho thấy giá giảm. Nói cách khác, có một chuyển động đi xuống với các mức đáy được cập nhật. Đồng thời, chúng ta có thể thấy rõ sự gia tăng các mức tối thiểu trên biểu đồ MACD. Theo tất cả các dấu hiệu, đây là một phân kỳ dương điển hình, vì vậy các nhà giao dịch hãy kỳ vọng một đợt biến động giá tăng.
Stochastic Oscillator
Stochastic oscillator cho thấy vị trí của giá hiện tại so với vùng giá trong khoảng thời gian do nhà giao dịch lựa chọn. Chỉ báo này xác định hướng đi tương lai của xu hướng hiện tại, sức mạnh của xu hướng, mức quá mua và quá bán.
Stochastic cũng được sử dụng để xác định tín hiệu phân kỳ. Nó được xây dựng dọc theo đường chỉ báo, hiển thị những thay đổi trên thị trường với độ trễ tối thiểu. Hình ảnh trên cho thấy phân kỳ âm được phát hiện bằng chỉ báo dao động ngẫu nhiên.
RSI
RSI, hay Chỉ số sức mạnh tương đối, là một trong những chỉ báo được sử dụng nhiều nhất để xác định sự phân kỳ. Chỉ báo này hiển thị mối quan hệ giữa những đợt biến động giá tích cực và tiêu cực. Khi sử dụng RSI, các nhà giao dịch có thể theo dõi xu hướng giá, sức mạnh của chúng, và mức độ biến động của thị trường, đồng thời tìm kiếm các điểm đảo chiều.
Sự phân kỳ đối với chỉ báo RSI được biểu thị tại các đỉnh của đường tín hiệu, như trong biểu đồ trên. Thông thường, các phân kỳ sẽ hình thành theo kiểu thác đổ, nối tiếp nhau. Tín hiệu có thể được xác nhận thêm bởi thị trường quá mua hoặc quá bán, tức là khi biểu đồ vượt qua ngưỡng 30% và 70%.
Biểu đồ cho thấy rằng tại thời điểm phân kỳ, thị trường đã ở tình trạng quá mua. Điều này có nghĩa là xu hướng tăng đang yếu và sẽ sớm kết thúc.
Bollinger Bands
Bollinger Bands là các chỉ báo xu hướng cho thấy hướng đi của giá và sức mạnh của xu hướng thị trường. Nó bao gồm đường trung bình động và độ lệch tiêu chuẩn tạo thành một kênh giá.
Việc xác định sự phân kỳ bằng Dải Bollinger khác với các phương pháp đã thảo luận trước đó. Chỉ báo này giúp chúng ta lọc phân kỳ và xác nhận chúng.
Để xác định hội tụ và phân kỳ, bạn vẫn cần một oscillator. Biểu đồ trên cho thấy một phân kỳ âm đang sử dụng RSI. Một trong những đặc điểm của Bollinger Bands là việc tham gia vào thị trường quá mua hoặc quá bán cũng được xem là một phân kỳ.
Ngoài ra, biểu đồ trên cho thấy một số phân kỳ liên tiếp. Các đường màu tím và cam làm nổi bật các phân kỳ âm thông thường được vẽ trên biểu đồ giá. Phân kỳ cuối cùng, được đánh dấu bằng đường màu đỏ, không được hiển thị. Tuy nhiên, bằng cách sử dụng Bollinger Bands, bạn có thể thấy rằng giá đã di chuyển vượt qua đường phía trên vào vùng quá mua. Đồng thời, trong cửa sổ chỉ báo RSI, đường này vẫn nằm trong vùng cân bằng thị trường. Đây là một phân kỳ chuyển động giá giả, vốn là phân kỳ cuối cùng trong số các phân kỳ liên tiếp.
Biểu đồ trên cho thấy một ví dụ khác về việc sử dụng Bollinger Bands. Vòng tròn màu xanh lam đánh dấu tín hiệu đảo chiều sớm, nơi đường cong RSI đi vào vùng quá mua và biểu đồ giá vẫn nằm trong vùng dải chỉ báo. Sau đó, bạn có thể thấy sự hình thành của một phân kỳ âm điển hình, vốn được xác nhận bởi các tín hiệu chỉ báo. Các điểm cực trị giá trong vòng tròn màu cam cao hơn các cực trị trước đó và vượt ra ngoài ranh giới của các dải. Các đỉnh của đường cong chỉ báo thấp hơn và nằm trong vùng cân bằng thị trường. Tín hiệu được xác nhận bởi một thanh nến đỏ lớn. Trong tình huống này, việc các nhà giao dịch mở lệnh bán là hoàn toàn hợp lý.
Kết luận
Phân kỳ là một tín hiệu đảo chiều và tiếp diễn xu hướng phổ biến, hoạt động trên mọi khung thời gian. Nó phù hợp với tài sản tiền điện tử, cặp tiền tệ, cổ phiếu và các công cụ giao dịch khác. Ưu điểm chính của phân kỳ là tín hiệu của nó là tín hiệu dẫn đầu.
Đồng thời, sẽ là một sai lầm lớn nếu các nhà giao dịch chỉ dựa vào phân kỳ để xây dựng chiến lược giao dịch. Giống như tất cả các chỉ báo nhanh, phân kỳ thường là giả. Đồng thời, tín hiệu phân kỳ có thể cải thiện đáng kể việc giao dịch, tăng độ chính xác dự báo, và giảm khối lượng giao dịch tồn đọng.
Hỏi đáp về phân kỳ dương và phân kỳ âm
Phân kỳ có thể là dương hoặc âm. Phân kỳ âm cho thấy giá sắp giảm, trong khi phân kỳ dương cho thấy giá tăng.
Tùy thuộc vào vị thế của bạn trên thị trường. Nếu bạn đang tìm kiếm điểm thoát lệnh thị trường, bán tài sản, hoặc dự định khớp lệnh bán, thì đây chắc chắn là một tín hiệu tốt dành cho bạn.
Các oscillator như Awesome Oscillator, Stochastic, MACD, và RSI phù hợp nhất để xác định phân kỳ trên biểu đồ. Việc sử dụng Bollinger Bands và oscillator để tìm phân kỳ sẽ phù hợp cho người mới bắt đầu. Các nhà giao dịch chuyên nghiệp thường tìm kiếm phân kỳ bằng cách sử dụng khối lượng cân bằng.
Phân kỳ dương cổ điển xảy ra trong một xu hướng giảm và báo trước một sự đảo chiều tăng. Chúng xảy ra khi các mức đáy của chỉ báo dao động không cập nhật theo giá. Điều quan trọng chúng ta cần lưu ý là các phân kỳ có thể nối tiếp nhau, vì vậy để đưa ra quyết định giao dịch cuối cùng, bạn cần chờ các tín hiệu xác nhận.
Phân kỳ âm cổ điển xuất hiện trên một xu hướng tăng trước một sự đảo chiều giảm. Rất dễ để chúng ta nhận biết tại thời điểm các mức đỉnh của chỉ báo dao động không cập nhật theo giá. Sau khi hình thành phân kỳ âm, các nhà giao dịch hãy chờ tín hiệu xác nhận và chỉ sau đó mới mở lệnh bán.
Nhiều người lầm tưởng rằng phân kỳ chỉ là một tín hiệu đảo chiều. Điều quan trọng là chúng ta phải hiểu các loại phân kỳ và xác định chính xác chúng. Phân kỳ cổ điển biểu thị sự đảo chiều xu hướng, trong khi phân kỳ ẩn và phân kỳ mở rộng biểu thị sự tiếp diễn của xu hướng. Chúng ta cần lưu ý rằng các tín hiệu này có thể được hình thành liên tiếp. Do đó, các nhà giao dịch cần xác nhận sự phân kỳ bằng các công cụ giao dịch khác và phản ứng của thị trường.
Sự phân kỳ có thể được xem là được kích hoạt nếu nó đi kèm với một biến động thị trường mạnh mẽ. Càng có nhiều sự phân kỳ liên tiếp, xu hướng càng mạnh. Chúng cũng có thể được xác nhận bằng cách xác định các sự phân kỳ khác ở các khung thời gian cao hơn và thấp hơn.
Nếu sự phân kỳ RSI với giá xảy ra tại các đỉnh của một xu hướng tăng, nó cho thấy một sự đảo chiều giảm. Nếu sự phân kỳ xảy ra tại các đáy, đó là một sự phân kỳ dương bình thường, vốn đóng vai trò là tín hiệu cho một sự đảo chiều tăng.
Dựa trên xu hướng chính, phân kỳ được chia thành phân kỳ dương và phân kỳ âm. Theo cấu trúc, tín hiệu, và phương pháp định nghĩa, phân kỳ có thể là phân kỳ cổ điển, phân kỳ ẩn, và phân kỳ mở rộng.
Phân kỳ âm là tín hiệu dẫn đầu cho một biến động giá giảm trong tương lai dựa trên sự phân kỳ giữa các điểm cực trị của giá và chỉ báo (oscillator).
Phân kỳ đối với cổ phiếu không khác gì phân kỳ trong các công cụ giao dịch khác và trên thị trường Forex. Nó được xác định theo cùng các nguyên tắc và đưa ra các tín hiệu tương tự.
Phân kỳ dương bình thường xảy ra khi biểu đồ giá trong thị trường giá giảm hình thành các mức đáy thấp hơn và chỉ báo hình thành các mức đáy cao hơn. Nó báo hiệu trước một sự đảo chiều giá tăng.
Nội dung của bài viết này phản ánh quan điểm của tác giả và không nhất thiết phản ánh quan điểm chính thức của nhà môi giới LiteFinance. Tài liệu được công bố trên trang này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không nên được coi là lời khuyên đầu tư theo mục đích của Chỉ thị 2014/65/EU.
Theo luật bản quyền, bài viết này được coi là tài sản trí tuệ, bao gồm lệnh cấm sao chép và phân phối mà không có sự đồng ý.
